• E-mail

    info@sadaffactroy.com
  • 8 - 22

    05138470551
آذر ۲۹, ۱۳۹۷

سنگ آهک

سنگ آهک:

کربنات کلسیم و یا همان سنگ آهک به ندرت در طبیعت بصورت آهک خالص پیدا می شود و این سنگ اغلب به صورت آهک رسی یا آهک ماسه ای در طبیعت پیدا می شود .

این سنگ دارای ناخالصیهایی است که اهم این ناخالصیها شامل منیزیم ، منگنز ، سیلیس و … می باشد .

سنگ آهک از لحاظ ژنتیک و نحوه بوجود آمدن آن اغلب به گروه عمده و بزرگ آهکهای برجا و آهک های نابرجا تقسیم می شوند.

توضیح آهک های برجا این است که این آهکها شامل کلیه سنگ های آهکی ستونهایی است که طی فرآیندهای شیمیایی و بیو شیمیایی در محلی که وجود دارند تشکیل شده اند .
سنگ آهک

سنگ آهک

اصولا تشکیل برجای رسوبات آهکی مربوط به فعالیتهای بیولوژیکی بوده که منشاء بیوشیمیایی دارند مثل تراورتن اما آهکهای نابرجا آهکهایی را شامل می شود که از نظر بافتی به سنگهای کلاسیک شباهت دارند ولی از منظر منشاء ترکیباتشان کاملا مربوط به فرآیندهای شیمیایی است ، مانند آهکهای تخریبی و ماسه ای .

رسوبات کربناته جدید در محیط های رسوبی بوجود می آیند و اشکال گوناگونی دارند و از تنوع زیادی نیز برخوردار هستند .

اصولا سنگهای کربناته یا در محیط های عمیق هستند و یا در محیط های کم عمق مثل حاشیه و سواحل دریاهای آزاد که محل مناسبی برای تشکیل آهک های این محیط ها هستند.

اما کربناتهای محیط های عمیق به دو گروه تقسیم می شود : یکی از مناطق کم عمق تر به مناطق عمیق منتقل شده و به تدریج بر چسب اندازه و وزن مخصوصشان رسوب کرده اند . این مواد منتقل شده طبعا ریز دانه و از بقایا و اسکلت جانوران دریایی هستند .

و گروه دوم آهک هایی هستند که منشاء آنها صدف و پوسته و پلانگتونهایی نظیر گلوبیژرینا می باشد. و در اعماق زیادتر حدود ۴۰۰۰ متر به پایین به علت ناپایداری پوسته آهکی و حل شدن آنها در آب دریا متوقف می گردد .

از سنگ آهک در صنایع شیمیایی به عنوان یک ماده اولیه و همچنین برای خنثی کردن اسید و به عنوان کمک ذوب ، ماده قلیا کننده ، جاذبه رطوبت و عامل چسبندگی و…استفاده می شود .

و بعضا از سنگ آهک به صورت مل استفاده می شود .

از سنگ آهک در ترکیب سیمان نیز استفاده می شود که با درصدهای مختلفی این مخلوط در کوره پخته و محصول حاصله بعد از خرد شدن و مخلوط شدن با آب و بعد از سفت شدن به سیمان تبدیل می شود.

نمونه ای از سنگ آهک بسیار دانه ریز که به سنگ چاپ معروف است قابل استفاده در چاپ و امور چاپی است و گاها در خمیر دندان سازی ، لاک سازی ، لاستیک سازی نیز کاربرد دارد .

همچنین در صنعت شیشه سازی کلسیت خالص را به مذاب شیشه ها اضافه می کنند ، گاز کربنیک بدست آمده از ذوب آن موجب همگن شدن توده مذاب شیشه می گردد و یا نوع مرغوب سنگ آهک در صنعت تهیه قلیائیان و به عنوان کود در زمینهای بی آهک بکار می رود .

سنگ آهک بی شک از قدیمی ترین موادی است که از زمانهای دور مورد استفاده و بهره برداری قرار می گرفت . آهک زنده پس از بارندگی شکفته می شود و به شیر آهک تبدیل می شود و این شیر آهک هنگام بسته شدن اجسامی که در اطراف خود هستند را به همدیگر می چسباند .

علاوه بر این نیز می توان از استفاده از این ماده در سازه های بسیار قدیمی مثل زیگورات چغازنبیل و … اشاره داشت .

از مزایای استفاده از آهک کاهش نفوذ پذیری ملات ها و اندودها به آب ، ثابت ماندن حجم ملات ها پس از گرفتن و سخت شدن به ملات های سیمانی است . از طرفی زمان خشک شدن مخلوط در نواحی مرطوب ، کاهش میزان انقباض و انبساط خاک بر اثر رطوبت و تسریع در شکستن کلوخه های خاک رسی ، افزایش مقاومت ، کاهش نفوذ رطوبت و افزایش دوام و پایایی خاک از دیگر مزایای استفاده از آهک بشمار می رود .

در روش سنتی در محل وجود معدن سنگ آهک حفره هایی ایجاد می کنند و زمین جای کوره را گود می کنند و در آن سنگ های آهک را لایه لایه روی هم می چینند و روی آن را با گل می گرفتند و کوره را از پایین آتش می زدندو روی آهک و خاکستر را مرطوب نگه می داشتند این کار باعث می شد سنگ آهک به نقطه ذوب خود برسد و همچنین رطوبت باعث شکفته شدن آهک می شد و آهک بصورت مایع از حفره های زیرین خارج می شد .

اما در روش صنعتی و یا ماشینی سنگ ها را از معادن در سایزهای بزرگ داخل بونکر می ریزند . وزیر بونکر دستگاهی به نام فدر وجود دارد که سنگ ها رابه سمت داخل هدایت کرده با تناژ مشخص وارد سنگ شکن فکی می کند . در این قسمت سنگ ها به اندازه بیست تا سی سانتی تبدیل می شوند و تسمه و نقاله هایی که از پایین به بالا در حرکت هستند مواد حاصله را داخل بونکر دیگر می ریخته مواد از بونکر دوم وارد فدر که زیر بونکر است ریخته و از آنجا به سنگ شکن چکشی منتقل می شوند خروجی این قسمت سنگهایی با سایز پنج تا دوازده سانتی متر است مجددا مواد حاصله توسط تسمه نقاله هایی وارد سرند می شوند در اینجا خاک از سنگ ها جدا می شود . سپس باقی مانده مواد وارد بالابرهای خاص شده و از بالا توسط دریچه های هیدرولیک به کوره منتقل می شوند .

بعضا در برخی از نقاط مانند خوزستان و کناره شمالی خلیج فارس و دریای عمان به میزان فراوان ماسه آهکی وجود دارد . ماسه آهکی را نیز می توان مانند سنگ آهک پخت و تبدیل به آهک زنده کرد . و با آهک شویی آهک آبدیده را از ناخالصی ها جدا کرد .

بعضا در بررسی ها مشخص شده است که ماسه بادی های مناطق فوق دارای ماسه بادی آهکی زیادی هستند که پختن آنها برای بدست آوردن آهک اقتصادی تر از حمل آهک است آهک به دست آمده به این روش برای ساخت ملات ماسه ، آهکی و شفته آهکی مصرف می شود .

به طور کلی آهک خالص سفید رنگ است و لی وجود ناخالصی ها می تواند تا حدودی باعث تغیر رنگ آن شود. چنانچه ناخالصی های سنگ اهک کربنات منیزیم باشد آن را سنگ آهک دولومیتی می نامند و از پختن آن آهک منیزیومی حاصل می شود و یا اگر ناخالصی سنگ آهک مواد رسی یا سیلیسی باشد از پختن آن بسته به مقدار ناخالص آهک نیمه آبی یا آهک آبی تولید می شود . در آسفالت ، تثبیت بستر ، کانال و پایدار نمودن زمین بستر راه ، ساختمان سازی ، شیشه سازی ،تهیه سیمان ، آجر ماسه آهکی جلوگیری از حمله ریشه درختان مختلف به لایفینگ کانال و تخریب آن ، پر کردن درز و دوختن لایه های خاک ، صنعت آب تهیه قند از نیشکر ، از آهک استفاده و بهره برداری میشود.

طرز تهیه شفته آهک به اینصورت است که پودر سنگ آهک را با خاک مخلوط کرده و آن را مرطوب می کنند . آهک و خاک را درون حوضچه های مخصوص درون آب ریخته و حدود سه شبانه روز به همان حالت نگهداری می شود آهک داخل آب شکفته شده و به اصطلاح باز می شود . جهت جلوگیری از تورم بهتر است حداقل سه شبانه روز آهک و خاک در آب بماند و پس از آنکه در این مدت واکنش های خود را مهار کرد به مصرف مورد نیاز رسانده شود . این روش تهیه جهت جلوگیری از ظاهر شدن پتانسیل های نهفته ، تورم زایی و جلوگیری از تشکیل سولفات ها است ، لازم به ذکر است که ساختن شفته آهک با خمیر آهک یا گرد آهک شکفته و مخلوط نمودن آن با خاک به منظور دستیابی به شکفته آهکی مرغوب مجاز نیست . مصرف دوغان آهک باعث می شود که دوغاب به راحتی دور دانه های خاک را اندود نمود ه و واکنش یکنواخت میان رس و دوغاب پدید آید.

کاربرد آهک :

یکی از موارد مورد مصرف آهک کاربرد در آسفالت بزرگراه ها و .. است تزریق دوغاب آهک شکفته یکی از روش هایی است که اصولا جهت ترمیم بزرگراه ها و جاده ها و اتوبانها استفاده می شود . در نقاطی که خاک زیر آسفالت رسی بوده و امکان نشست داشته باشد استفاده می شود . با تزریق آن خاک رس منطقه مورد نظر به شفته آهکی تبدیل می شود . روش تزریق به این صورت است که سطح بالای آسفالت را سوراخ کرده و با فشار ، آب آهک را به زیر آن تزریق می کنند ، روش دیگر این است که گرد آهک شکفته را داخل سوراخ ها می ریزیم و سپس آب را اضافه می کنیم و آن ها را با یکدیگر مخلوط می کنیم . خاک خارج شده از سوراخ را دوباره داخل آن ریخته و یک لایه قیر روی آن می ریزند .

بخش اعظم از بناهای ساخته شده از ابتدای قرن بیستم از ملات شن و آهک استفاده شده است پایداری بناها و ساختمان سازی ها اغلب استفاده از سنگ آهک است . از طرفی آهک یک جزء اصلی در گچ بری های داخلی و خارجی است استحکام و دوام و قابلیت کاری این پرداختها توسط آهک افزایش می یابد از آجر سیلیکات کلسیم نیز در ساختمان سازی می توان مانند آجررسی استفاده نمود .

در این نوع مواد ماسه با آهک کلسیم بالا در حالت مرطوب مخلوط شده و سپس به صورت آجر قالبگیری می شود . آهک با سیلیس واکنش نشان می دهد و آجر را به هم متصل می کند و پایداری بالایی را نیز فراهم می کند و حتی می توان بلوک آهکی و ماسه توخالی و ساخت لوله را نیز توسط آهک بهره گرفت.

می توان از آهک در ساخت آجر ماسه سنگی که کاربرد آن پی سازی ، کف ها ، دیوارهای حمال ، سقف ، نماسازی ، پیاده روها ، را بعلت اقتصادی بودن ، مقاومت فشاری بالا ، عایق صوتی ، ابعاد یکسان ، رنگ یکنواخت و عدم جذب آب و پیدایش شوره روی آجر های نما یا دوام بیشتر نسبت به آجرهای رسی استفاده کرد .

ئر ایتونک که معمولا سنگ آهک با دانه بندی صفر تا نود میکرون است استفاده می شود . ایتونک جزو مصالح ساختمانی است و از شبکه های بتونی مختلف تشکیل شده است و ۸۰درصد آن را منافذ هوا و بیست درصد از مصالح سنگی و سخت تهیه شده است ، خواص ایتونک ، عایق حرارتی ، نصب سریع و آسان و غیر قابل احتراق است در متراکم کردن خاک ریزی پشت سازه های کوچک هیدرو لیکی نیز استفاده از غلطک های ماشینی نیاز به اضافه کردن عرض پی کنی دارد که موجب صدمه زدن به سازه می شود و یا دیگر روش ها از نظر اقتصادی مقرون به صرفه نیست ، لذا در این موارد استفاده از شفته آهکی که قبلا بصورت کامل شکفته شده موجب تعدیل زمان اجرا و اقتصادی تر شدن پروژه می شود باید توجه نمود در صورتی که آهک به طور کامل شکفته نشده باشد باعث ایجاد حرارت و گاهی انفجار و صدمه زدن به سازه های بتنی می شود .

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *